Amerikan yapay zeka bulut şirketi Firebird, Ermenistan'ın Hrazdan şehrinde bölgenin en büyük AI fabrikasını açtı. NVIDIA tarafından tanınan tesise, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Kazakistan'ın başkan yardımcısı ve ABD diplomatlı delegasyon katıldı.

Projenin ilk aşaması 500 milyon dolarlık yatırımla başlamış, Şubat 2025'te ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in ziyareti sırasında 4 milyar dolarlık ikinci aşama duyurulmuştu. Tesis, 6.144 adet NVIDIA B200 GPU ile başlayıp 2027 yılı sonuna kadar 300 megavata çıkması planlanan dev bir altyapı olacak.

NVIDIA, sistemin altı aydan kısa sürede operasyonel hale getirilmesini "çok kayda değer" olarak nitelendirdi. Firebird'in ilk müşterisi, cevap motoru ve yapay zeka aracı platformu için Perplexity oldu. Proje, Ermenistan, Kazakistan ve diğer pazarları kapsayan yaklaşık 2 gigavatlık bir yol haritasının parçası.

ABD İzni Olması Zorunlu Bir Adım

Firebird'in bu tesisin kurulması için Kasım 2025'te ABD ihracat lisansı alması gerekti. Lisans olmadan, gelişmiş NVIDIA donanımı Ermenistan'a giriş yapamıyordu. Bu adım, Rusya'nın geleneksel etki alanında yer alan ülkeye ABD'nin teknoloji yatırımını mümkün kılan kritik bir karar oldu.

Projenin jeopolitik anlamı açık: ABD, Kafkasya bölgesinde güç kazanmak için yapay zeka altyapısını stratejik bir araç olarak kullanıyor. Firebird'e dış ülke yatırımcılarından ziyade ABD destekli fon akıyor; NVIDIA da yazılı olarak şirkete yatırım yapacağını taahhüt etti.

Endüstride Yaygınlaşan Model

Firebird, son üç yılda doğan yeni bir iş türünün temsilcisi: ölçekte GPU satın alıp model geliştirici şirketlere kiralayan platformlar. CoreWeave gibi benzer yapılar Anthropic ile çok yıllı anlaşmalar imzalıyor. NVIDIA ise bu modele güçlü destek veriyor: 2026 yılında yapay zeka sermayeye 40 milyar dolardan fazla taahhütte bulundu.