Otomatik plaka tanıma sistemi (ALPR) sağlayıcısı Flock, daha önce tanıtım videolarında örnek olarak gösterdiği dört farklı polis departmanının, sistemin kötüye kullanımıyla ilgili ciddi iddialarla karşı karşıya kaldığı ortaya çıktı. Şirketin YouTube kanalı üzerinden övdüğü birimlerde, personelin teknolojiyi yetkisiz amaçlarla kullandığına dair soruşturmalar yürütülüyor.

Georgia'da Gözaltı ve Görevden Almalar

Georgia eyaletinde bulunan Albany Polis Departmanı, 2024 yılındaki bir tanıtım videosuyla öne çıkarılmıştı. Ancak kurum, 6 Temmuz tarihinde yaptığı açıklamada, ALPR sistemlerinin uygunsuz kullanımıyla ilgili politika ihlalleri nedeniyle beş memurun işten çıkarıldığını duyurdu. Bu süreçte üç memur sistemi yanlış kullanmakla suçlanırken, iki memur farklı ihlallerle çıkarıldı. Georgia Soruşturma Bürosu, bu memurları plaka verilerini kötüye kullanmak ve görev yeminlerini ihlal etmekle suçlayarak işlem başlattı.

Soruşturmalar ve İstifalar Zinciri

Benzer durumlar diğer övülen departmanlarda da yaşandı. Mart 2022'de videoda yer alan Savannah Polis Departmanı'nda, iç soruşturma sonucunda sistemin potansiyel kötüye kullanımı tespit edilen dört memur ve iki çalışan idari izne ayrıldı. 2020'de 'kapı önü hırsızlığıyla' mücadele kapsamında tanıtılan Sandy Springs Polis Departmanı'nda bir memur, teknolojiye dair kötüye kullanım iddiaları nedeniyle görevden alındı. 2025 videosunda araç gaspı olayına müdahale ile yer alan Baytown Polis Departmanı'nda ise bir polis memuru, devam eden soruşturmalar sırasında istifa etti.

Flock ve Denetim Mekanizmaları

WIRED tarafından konuyla ilgili görüşü alınan Flock sözcüsü Paris Lewbel, kötüye kullanımların tespit edilip çözüldüğünü vurguladı. Lewbel, bu durumun teknolojinin faydasını gölgelememesi gerektiğini belirterek, hesap verebilirlik araçlarının ve iç inceleme süreçlerinin tam da bu tür durumları tespit etmek için var olduğunu savundu. Lewbel'e göre, uygunsuz kullanımların saptanması, denetim mekanizmalarının çalıştığının bir kanıtı olarak değerlendirilmelidir.

Ne anlama geliyor?

Otomatik plaka tanıma sistemleri, kameralar aracılığıyla araç plakalarını anlık olarak okuyan ve bu verileri bir veri tabanıyla karşılaştıran dijital ağlardır. Bu sistemler, şüpheli araçların konumunu belirlemek veya belirli plakalar için uyarılar oluşturmak amacıyla kullanılır. Teknik olarak, optik karakter tanıma yöntemiyle plakadaki harf ve rakamlar dijital veriye dönüştürülür ve merkezi bir sistemde depolanır.

Söz konusu teknolojinin yetkisiz kullanımı, görevli kişilerin kişisel merak veya özel çıkarlar doğrultusunda veri tabanında arama yapmasıyla gerçekleşir. Bu durum, veri gizliliği ve kişisel hakların ihlali anlamına gelir. Kurumsal denetim süreçleri, hangi kullanıcının ne zaman ve hangi plaka için sorgulama yaptığını kayıt altında tutarak bu tür suiistimalleri tespit etmeye çalışır.