Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Hindistan Başbakanı Narendra Modi, doğrudan teknoloji şirketlerinin üst yönetimi ile kurduğu ilişkiler sayesinde yapay zeka altyapısı yatırımlarını güvence altına almayı başardı. Macron, SoftBank'ın kurucusu Masayoshi Son ile kişisel görüşme ve kısa mesajlarla 75 milyar avro tutarında bir veri merkezi anlaşmasını imzalattı. Modi ise Amazon CEO'su Andy Jassy ile Yeni Delhi'deki doğrudan bir toplantı sonrasında 48 milyar dolar yatırım taahhüdü elde etti.

Macron'un SoftBank Zaferi

Mayıs ayında Macron tarafından gerçekleştirilen müzakereler sonucunda SoftBank, Fransa'da 5 gigavat yapay zeka veri merkezi kapasitesi inşası için 75 milyar avroya kadar taahhüt verdi. Projenin ilk aşaması 45 milyar avro değerinde olup 2031 yılına kadar Hauts-de-France bölgesinde üç lokasyonda 3,1 gigavat kapasiteyi teslim edecek. Devlet mülkiyetindeki EDF, Bouchain'daki eski bir enerji santralini lokasyonlardan biri olarak sağlıyor.

Macron, Fransa'nın G7 başkanlığını kullanarak OpenAI, Anthropic, Google DeepMind ve Mistral liderlerini dünya liderleriyle bir çalışma öğleyi yapısında bir araya getirdi. Bundan önceki Choose France Summit'i toplam 93 milyar avro yatırım taahhüdü çekti ve yapay zeka altyapısı bu taahhütlerin merkezinde yer aldı.

Modi'nin Amazon Anlaşması

Haziran ayında Amazon CEO'su Andy Jassy, Hindistan Başbakanı Modi ile Yeni Delhi'de buluştu ve 2030 yılına kadar 48 milyar dolar yatırım yapacağını duyurdu. Bunun 21 milyar doları Mumbai ve Hyderabad'da yapay zeka ve bulut altyapısı genişletmesine ayrılacak. Modi ayrıca Şubat ayında Hindistan Yapay Zeka Etki Zirvesi'nde 16 yapay zeka startup CEO'su ile ikili toplantılar gerçekleştirdi; bu CEO'lar arasında Sam Altman, Dario Amodei ve Demis Hassabis bulunuyordu.

Hindistan'ın veri merkezi boru hattı oldukça geniş. Reliance Industries yedi yıl içinde 110 milyar dolar yapay zeka altyapısı yatırımı taahhüt ederken, Google ülkenin ilk gigavat ölçekli yapay zeka hub'ı için 15 milyar dolar vaadi verdi. OpenAI de Tata Group ile 100 megavat kapasitelik bir ortaklık kurdu ve bunu bir gigavata çıkarma planları var.

Küresel Rekabet ve Risikler

Birleşik Krallık bu rekabette örnek teşkil ediyor ancak negatif yönde. OpenAI Nisan ayında Stargate Birleşik Krallık veri merkezi projesini durdurdu; elektrik fiyatlarının Amerika Birleşik Devletleri'ndeki fiyatlardan dört kat daha yüksek olması ve yapay zeka telif hakkı etrafındaki düzenleme belirsizliği gerekçe gösterildi. Çin ise tamamen farklı bir model izleyerek yapay zeka yeteneklerini gelişmekte olan ülkelere jeopolitik bir araç olarak sunmakta, sürece G7 ihracat kontrolleri tartışması eşlik etmektedir.

Ne anlama geliyor?

Yapay zeka sistemlerinin eğitildiği ve çalıştırıldığı veri merkezleri, teknolojinin geleceğinin şekillendirilmesinde kritik rol oynuyor. Veri merkezleri yüksek miktarda elektrik tükettiği için ülkeler, bu yatırımları çekerek kendi ekonomilerine can suyu pompalamaya ve teknoloji konusunda stratejik bir avantaj elde etmeye çalışıyor. Devlet liderlerinin doğrudan şirket yöneticileri ile kurduğu güçlü ilişkiler, milyarlarca dolarlık yatırım kararlarını etkileyen bir yöntem haline geldi. Bu da gösteriyor ki son yıllarda büyük teknoloji yatırımlarında kişisel diplomasi, resmi politika çerçevelerinden çok daha etkili bir rol oynuyor.