Amerika Birleşik Devletleri'nde artık neredeyse yıl boyu süren orman yangınlarıyla mücadele etmek için gelişmiş insansız hava araçları (İHA) test ediliyor. California ve Alaska'da yürütülen çalışmalar, küçük çaplı yangınların büyümeden durdurulması için dronların hızlı yanıt kapasitesini ölçmeyi hedefliyor.

Seneca'nın Sürü Teknolojisi ve Argo-1 Sistemi

Seneca firması tarafından geliştirilen Argo-1 dronları, her biri yaklaşık 100 pound su veya yangın geciktirici taşıyabiliyor. Bu araçlar, dört ile altı adetlik sürüler halinde çalışarak koordineli bir şekilde müdahale gerçekleştiriyor. Bir operatör GPS noktasını sisteme yüklediğinde, otonom dronlar ısı imzalarını takip ederek hedefe ulaşıyor ve sırayla püskürtme işlemi yapıyor.

Ortalama 30 mil saat hızla uçan Argo-1'ler, tam yükle toplam 10 millik bir gidiş-dönüş mesafesine sahip. Bu kısıtlı menzil nedeniyle araçların yangın riski yüksek bölgelere önceden yerleştirilmesi veya arazi araçlarıyla taşınması öngörülüyor. Şirket, dönen bir dronun bataryasının değiştirilip yükünün yenilenerek iki dakika içinde tekrar uçuşa hazır hale getirilmesini planlıyor. Sistemlerin 2026 yılından itibaren ticari olarak satışa sunulması bekleniyor.

Dryad Networks ve Erken Tespit Ağı

Almanya merkezli Dryad Networks ise 11 milyon dolarlık XPRIZE yarışması kapsamında Alaska'da Silvaguard sistemini denedi. Bu teknoloji, ağaçlara yerleştirilen güneş enerjili sensörlerle dumanı tespit ediyor ve kablosuz bir ağ üzerinden alarm gönderiyor. Ardından bir gözlem dronu kalkarak kızılötesi ve optik sensörlerle yangının konumunu doğruluyor.

Doğrulamanın ardından devreye giren müdahale dronu, yangın bölgesine 26 galona kadar yangın söndürücü bırakabiliyor. Bu dronlar, güneş enerjisiyle çalışan küresel hangar kapsüllerinde konuşlandırılmış durumda.

Ne anlama geliyor?

Hava araçlarıyla yapılan yangın müdahalesi, yüksek hacimli su taşıyan uçakların ulaşamadığı veya küçük çaplı başlangıç odaklarının hızla söndürülmesi gereken durumlarda kritik bir çözüm sunar. Sensör tabanlı ağlar, insan gözünün fark edemeyeceği duman ve ısı değişimlerini anlık olarak ileterek müdahale süresini minimize eder.

Yapay zeka destekli otonom uçuş sistemleri, araçların koordineli bir şekilde hareket etmesini sağlayarak geniş alanların sistematik olarak taranmasına ve söndürme maddesinin en doğru noktaya odaklanmasına olanak tanır. Bu yöntem, büyük ölçekli yangınların yayılmasını önleyerek ekosistemin korunmasına yardımcı olur.