Uber, şoför ve kurye adaylarına yönelik geçmiş kontrol sürecini önemli ölçüde sertleştiriyor. Şirket, daha geniş bir ceza kaydı yelpazesinin sürücüleri diskalifiye edeceğini belirten yeni standartlarını açıkladı. Bu adım, şirketin yönetim kurulu ve üst düzey yöneticileri hakkında açılan ve müşteri güvenliğine yeterli önem verilmediğini iddia eden dava sonrasında geldi.

Genişletilen Diskalifiye Koşulları

Yeni kurallar kapsamında silahlı soygun, ağırlaştırılmış saldırı ve kundaklama ile ilgili şiddet suçları, çocuk istismarı, boğazlama ve takip davranışı gibi tüm suçlar – bunlar 7 yıl öncesinde işlenmiş olsa bile – sürücüleri engel koşulu haline geliyor. Şirket ayrıca, cinsel saldırı, reşit olmayan kişilere karşı cinsel suçlar, cinsel tehdit, cinayet, kaçırma ve terörizmle ilgili denetim sonucunda başvuranları reddediyor.

Son yedi yıl içinde işlenen DUI (alkollü/uyuşturucu etkisiyle araç kullanma), hız ihlali, pervasız sürüş, hırsızlık, dolandırıcılık, mülkiyet hasarı, silah suçları, taciz ve koruma kararı ihlali ve benzeri suçlar da sürücüleri diskalifiye ediyor. Ek olarak son üç yıl içinde ehliyetsiz sürüş veya sigortasız araç kullanmaktan mahkûm olanlar kabul edilmiyor.

Uzun Süreli Şoförler İçin İstisna

Uber, uzun yıllar platformda hizmet veren ve hiçbir ciddi kişilerarası güvenlik şikayeti almayan sürücüler için dar kapsamlı bir istisna getiriyor. Bu koşulu sağlayanlar 15 yıldan eski olmayan ve cinsel nitelikli olmayan suçlarından dolayı bile hizmet vermeye devam edebilecek. Şirketin açıklamasına göre bu istisna, hayatlarını yeniden inşa edip platform üzerinde ve dışında iyi davranış sergilemiş şoförler için doğru adım. Amerikan pazar genelinde yaklaşık 2.000 sürücü bu istisnaya uygundur.

Denetim Yöntemi Temelden Değişiyor

Uber, denetim sağlayıcılarının federal, ulusal, eyalet ve yerel kaynakları; federal mahkeme kayıtları; Ulusal Cinsel Suçlu Haber Sitesi; uluslararası yaptırım listeleri ve terörü şüphe altında tuttuğu veritabanlarını aradığını açıklıyor. Bugüne kadarki Amerikan sürecinde 7 yıllık sosyal güvenlik numarası izlemesi yapılırken, yeni dönemde 99 yıllık, yani ömür boyu izleme geçerli olacak. Bu, hem ilk denetim hem de mevcut şoför ve kuryelerin yıllık yeniden taramasında uygulanacak. Haberlere göre bu yeni tedbirler Amerika Birleşik Devletleri'ndeki iş gücünün yaklaşık yüzde 0,5'i olan on binlerce sürücünün platform dışı kalmasına neden olması bekleniyor.

Ne anlama geliyor?

Geleneksel taksi şirketlerine kıyasla, paylaşım ekonomisine dayalı yolculuk hizmetlerinde güvenlik bir yapısal zorunluluktur. Çünkü bu modelde yabancı insanlar, klasik kurumsal denetim çerçevesi olmaksızın özel araçlarda bir araya gelirler. Geçmiş kontrol prosesleri suç kaydını sınırlı bir zaman penceresiyle inceledikleri için ciddi davranışsal sorunların gözden kaçması riski vardır. Ömür boyu sosyal güvenlik numarası takibi, başvuranın tüm tarihini kapsadığı anlamına gelir. Bu, istenmeyen davranış göstermiş biri için hizmet verme fırsatını kalıcı olarak kapanması demektir.

Kurumsal sorumluluk ve platformun meşruiyeti açısından, açık hava ortamında gerçekleşen ciddi suçların (şiddet, cinsel suça karşı davranışlar, çocuk istismarı) hiçbir zaman dilim sınırlaması olmaksızın sürücüyü engel koşulu yapması, kullanıcı ve platform arasındaki güven ilişkisini güçlendirir. Uzun süredir platformda hizmet veren ve güvenlik kaydı temiz olan şoförler için istisna, sektörün işçi niteliğini de tanımaya yönelik bir adım olarak görülebilir.