Astronomlar, James Webb Uzay Teleskopu kullanarak yıldızının ölümünden sağ çıkan bir Jüpiter büyüklüğündeki gezegeni incelediler. WD 1856 b adlı bu gezegende metandan zengin bir atmosfer ve aerosol sisler bulunuyor.

Tesadüfi Keşfin Ardından Gelen Sürprizler

2020 yılında TESS gözlemevine başvuran araştırmacılar, yaklaşık 2 bin beyaz cüceyi taramaya başladılar. Bu taramada beklenmedik bir bulgu ortaya çıktı: beyaz cüceyi dolanan bir gaz devi. Gezegen, yıldızının çok daha büyük olması gereken ortamda, dar bir yörüngede dolanıyordu. Normalde bir yıldız kızıl dev evresinden geçerken iç gezegenlerini yiyor, ardından beyaz cüceye dönüşürken kütlesinin yarısını kaybediyordu. Bu durumda dış gezegenler iki kat uzağa çekilmesi gerekiyordu. Ancak WD 1856 b, beklentinin tersine daha da yaklaşmıştı.

Webb Teleskobu ile Ortaya Çıkan Atmosfer Bilgileri

Araştırmacılar 27 Nisan 2023'te yapılan gözlemde sekiz dakikalık bir geçiş kaydettiler. Yıldızın çok küçük, gezegenin çok büyük olması nedeniyle standart yöntemler işe yaramadı. Bilim insanları yeni denklemler geliştirerek yazılımı modifiye ettiler. Sonuçlar, WD 1856 b'nin aerosol sislerle kaplı ve metanı barındıran bir atmosfere sahip olduğunu gösterdi. Ayrıca gezegen, tahmin edilen sıcaklıktan çok daha sicak çıktı.

Ne anlama geliyor?

Bu keşif, yıldız sistemlerinin nasıl evrimleştiğini anlamayı sağlayan alışılmadık bir durum sunuyor. Bilinen fizik yasalarına göre, bir yıldız kızıl dev hâline genişleyip beyaz cüceye dönüştüğünde, içindeki gezegenler sistem içinde hareket etmesi gerekir. Normalde iç bölgelerdeki gezegenler yok olurken, dış bölgelerdeki dev gazlı gezegenlerse uzağa itilir. Ancak bu örnekte, gezegen beklentinin tam tersi yönde hareket etmiş ve yıldızına yaklaşmıştır. Bu davranış, bilim insanlarının gezegen sistemlerinin dinamiğini yeniden düşünmesine ve nasıl bu kadar nadir ve beklenmedik bir yapı oluşabildiğini açıklamaya yönelik yeni teoriler geliştirmesine yol açıyor. Gezegenin atmosferinde metanın varlığı ve yüksek sıcaklık değerleri, bu sistem hakkında daha fazla bilgi toplamak için gözlemleri sürdüren araştırmacıları meraklandırıyor.