Küresel iklim sistemi tarihin en güçlü El Niño olayına hazırlanıyor. Berkeley Earth'ten iklim bilimci Zeke Hausfather'ın yaptığı analizde, bu yılın El Niño'sunun ölçümlü kayıtlar başladığından bu yana en yüksek şiddete ulaşabileceği öngörülüyor. 14 iklim modelinin 667 simülasyonundan elde edilen veriler, Pasifik Okyanusu'nun tropik bölgesindeki sıcaklıkların normalin 3,6 derece Celsius üzerine çıkabileceğini gösteriyor. Bu, 2015-2016'daki önceki rekordan yaklaşık 0,8 derece yüksek olacak.

Tarihi Bir Fark ile Kırılacak Rekor

Hausfather'ın araştırması, bu yılın El Niño'sunun geçmiş 150 yılda gözlenen en güçlü beş olay arasındaki farktan bile daha büyük bir marjla rekor kıracağını ortaya koymaktadır. Yaklaşık 0,5 derece Celsius'lik olan bu geçmiş farkın neredeyse iki katı, 0,8 derece kadar aşılması "hiçbir zaman gözlemlediklerimizin dışında bir şey" anlamına geliyor.

Hızlı Gelişim ve Küresel Etkiler

Dikkat çekici bir başka bulgu ise olayın hızı. Bu yılın El Niño'su, 1997-1998'deki başka bir süper El Niño'sundan daha hızlı şiddetleniyordu. Araştırmaya göre, 2026'da rekor bir sıcak yıl yaşanma ihtimali Nisan ayında yüzde 19 iken, Temmuz ayında yüzde 35'e yükselmiştir. Hausfather'ın projeksiyonlarına göre, 2027'de küresel sıcaklıklar sanayi öncesi dönemden 1,7 derece yüksek olabilir. Bu rakam, güvenli kabul edilen 1,5 derece eşiğini önemli ölçüde aşmaktadır. Pasifik'teki balıkçılık faaliyetleri bile etkilenmeye başlamış; Peru hükümeti bahçıva balığı avını yasaklama kararı aldığını açıklamıştır.

Ne Anlama Geliyor?

El Niño, Pasifik Okyanusu'nun tropik bölgesinde sıcak su kütlelerinin beklenenden daha güçlü biçimde ortaya çıkmasını ifade eden bir iklim olayıdır. Bu olduğunda, okyanus ısıyı atmosfere yayarak dünya çapında hava akımlarını ve yağış düzenini değiştirir. Böylece normalde ılık olan bölgelerde aşırı sıcaklar, kuraklıklar veya seller, diğer alanlarda ise farklı hava koşulları görülür. Olayın şiddeti arttıkça, bu etkileri de artmaktadır.

Bu sene özellikle endişe verici çünkü olayın şiddeti rekor seviyelere çıkarken, arka planda insanların fosil yakıt kullanımından kaynaklanan sera gazı etkisi de okyanus ve atmosferi ısıtmaya devam ediyor. İki ısıtma kaynağının birleşmesi, dünya ortalama sıcaklığını hızlı şekilde artırabilir. Balık üreticiliğinden tarım, turizm ve enerji sektörüne kadar pek çok ekonomik faaliyet iklim koşullarına bağlı olduğundan, bu tür aşırı olaylar işletmelerin verim ve kar marjlarını ciddi şekilde etkiler. Ayrıca, aşırı hava olayları (sel, kasırga vb.) altyapıya, insan sağlığına ve kamu hizmetlerine yönelik masraf ve zararlara neden olur.