Amazon, New York şehrinde kuryelerin doğrudan şirket bünyesinde istihdam edilmesini öngören Teslimat Koruma Yasası'nı engellemek için 5 milyon dolarlık bir kampanya yürütüyor. Belediye Başkanı Zohran Mamdani tarafından desteklenen ve Şehir Konseyi'nde çoğunluğun onayını alan bu düzenleme, kuryelerin çalışma koşullarını kökten değiştirmeyi hedefliyor.

Kuryelerin İstihdam Statüsü Tartışılıyor

Tiffany Cabán tarafından sunulan yasa tasarısı, şehirde son kilometre teslimat merkezlerini işleten şirketlerin, dağıtım yapan personeli doğrudan istihdam etmesini zorunlu kılıyor. Mevcut sistemde kuryeler mavi Amazon yelekleri giyip markalı araçlar kullansa da, aslında Amazon'un değil, şirketin çalıştığı yerel taşeronların personeli olarak görünüyor. New York'ta bu sistemin 40'tan fazla mahalle yüklenicisi üzerinden yürütüldüğü belirtiliyor.

Çalışma Koşulları ve Sorumluluk Reddi

Bloomberg tarafından görüşülen bazı sürücüler; araç frenlerinin arızalı olduğunu, sakatlandıklarında çalışmaya zorlandıklarını ve yaz sıcağında klimaları yetersiz araçlarda bayıldıklarını ifade etti. Yasa tasarısını destekleyenler, mevcut yapının şirketin hukuki sorumluluktan kaçmasını sağladığını savunuyor. Amazon ise bu düzenlemenin iş kayıplarına yol açacağı ve teslimat hızını yavaşlatacağı uyarısında bulunuyor.

Küresel Gig Ekonomisi ve Benzer Örnekler

Bu durumun sadece New York'a özgü olmadığı, benzer mücadelelerin Uber ve Lyft gibi platformlarda da yaşandığı aktarılıyor. İngiltere Yüksek Mahkemesi ve Çin'deki platform çalışanlarına yönelik yeni kurallar, iş gücü denetimi ile mali sorumluluk arasındaki boşluğu kapatma amacını taşıyor. Tasarı kabul edilirse, bir yıllık uygulama süreci öngörülüyor ve mevcut çalışanlara işe alımda öncelik tanınması planlanıyor.

Ne anlama geliyor?

Modern lojistik sistemlerinde uygulanan taşeronlaşma modeli, ana firmanın operasyonel kontrolü elinde tutarken maliyet ve yasal riskleri alt yüklenicilere devretmesini sağlar. Bu yapı, çalışanların yan haklardan mahrum kalmasına ve iş güvenliği standartlarının düşmesine yol açan bir mekanizma olarak çalışır. Kuryelerin doğrudan istihdamı, sosyal güvenlik haklarının iyileşmesi ve iş kazalarındaki sorumlu tarafın netleşmesi anlamına gelir.

Sektördeki bu değişim, hizmet bedellerinin artmasına neden olabilir çünkü şirketler sigorta ve sabit maaş giderlerini üstlenmek durumunda kalır. Ancak bu süreç, platform ekonomisindeki güvencesiz çalışma modelini daha sürdürülebilir ve denetlenebilir bir yapıya dönüştürür. Tüketici tarafında ise teslimat sürelerinde değişiklikler yaşansa da, hizmetin arkasındaki insan gücünün standartları yükselmiş olur.