Avrupa Komisyonu, Facebook ve Instagram'ın kullanıcıları bağımlı hale getirmek amacıyla tasarlandığını öne sürerek Meta şirketine karşı ön bulgularını açıkladı. Cuma günü paylaşılan verilere göre, özellikle otomatik oynatma ve sonsuz kaydırma özelliklerinin devre dışı bırakılmaması durumunda şirket, yıllık küresel gelirinin yüzde 6'sına kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabilir.

Kullanıcıyı 'Otomatik Pilot' Moduna Sokan Özellikler

Mayıs 2024'te başlatılan soruşturma kapsamında, platformların mimarisinin içerikten ziyade tasarım odaklı sorunlar barındırdığı tespit edildi. Sonsuz kaydırma, otomatik oynatma ve kişiselleştirilmiş öneri akışlarının, kullanıcıların kaydırma dürtüsünü tetiklediği ve beyni 'otomatik pilot' moduna sokarak sağlıksız alışkanlıklara yol açtığı belirtildi. Komisyon, mevcut zaman yönetimi araçlarının kolayca görmezden gelinebildiğini ve kullanımı anlamlı şekilde azaltmadığını savundu.

Ağır Para Cezası ve Zorunlu Değişiklikler

Meta'nın 2025 yılı yaklaşık 201 milyar dolarlık cirosu baz alındığında, karşı karşıya olduğu olası cezanın tavan tutarı yaklaşık 12 milyar dolar seviyesinde bulunuyor. Avrupa Komisyonu, Meta'dan otomatik oynatma ve sonsuz kaydırma özelliklerini varsayılan olarak kapatmasını, etkili ekran süresi araları eklemesini ve öneri algoritmalarını sadece etkileşim artırmaya odaklanmayacak şekilde yeniden düzenlemesini talep etti.

Meta'nın Savunması ve AB'nin Çocuk Güvenliği Hamlesi

Meta sözcüsü Ben Walters, özellikle gençler için hayata geçirilen 'Genç Hesaplar' özelliğinin koruyucu önlemler sunduğunu belirterek bulgulara katılmadıklarını açıkladı. Ancak Komisyon yetkilileri, bu tür hesapların kolayca devre dışı bırakılabildiğini ve ebeveyn kontrollerinin ailelere çok fazla teknik yük bindirdiğini ifade etti. Bu gelişme, Ursula von der Leyen tarafından atanan uzman panelinin sosyal medya için alt yaş sınırı tavsiyelerini sunacağı tarihten hemen önce geldi.

Dijital Hizmetler Yasası Kapsamında Üçüncü Uyarı

Bu hamle, Meta'nın Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında aldığı üçüncü ön bulgu oldu. Şirket daha önce 13 yaş altı kullanıcıların platformdan uzak tutulmaması ve araştırmacılara yetersiz şeffaflık sağlanması konularında da suçlamalarla karşılaşmıştı. Benzer bir süreç 2024 yılında TikTok için de işletilmişti. Ayrıca Meta, 'öde ya da onayla' reklam modeli nedeniyle Dijital Pazarlar Yasası'nı ihlal ettiği yönündeki ayrı bir kararla da mücadele ediyor.