Amerika Birleşik Devletleri'nin Utah eyaleti, Doctronic adlı yapay zeka sohbet robotunun doktor onayı olmadan ilaç reçetelerini yenilemesine izin veren ilk eyalet oldu. Ocak ayında başlatılan uygulama, eyaletteki mevcut lisans yasalarının geçici olarak askıya alındığı bir düzenleme alanı (regulatory sandbox) sayesinde hayata geçirildi.

Yapay Zeka ile Reçete Yenileme Süreci Nasıl İşliyor?

Söz konusu sistemde kullanıcılar, doktor randevusuna gitmek yerine çevrimiçi chatbot üzerinden ilaç yenileme talebinde bulunabiliyor. Yapay zeka, hastanın ilaç geçmişini sorgulayıp ulusal eczane veri tabanını kontrol ettikten sonra ya reçeteyi yeniliyor ya da durumu bir insan doktora iletiyor. Halihazırda yaklaşık 190 farklı ilaç için hizmet veren sistemin denetimi, hiçbir doktorun bulunmadığı beş kişilik bir yapay zeka uzmanları kurulu tarafından sağlanıyor.

Tıp Kurulu Güvenlik Riskleri Nedeniyle Tepkili

Utah Tıp Lisans Kurulu, programın başlatıldığını ancak haberlerle öğrendiklerini belirterek Nisan ayında pilot uygulamanın durdurulması için çağrıda bulundu. Kurul üyeleri, özellikle kan sulandırıcılar gibi yan etkileri kritik olan ilaçların otomatik yenilenmesinin ciddi sağlık riskleri taşıdığını savunuyor. Eyalet yönetimi ise ilk aşamada her yenilemenin hala insan doktorlar tarafından gözden geçirildiğini belirterek durdurma talebini reddetti.

Yasal Boşluk ve Denetim Tartışmaları

Bu gelişme, tıbbi teknolojilerin federal düzeyde, sağlık çalışanlarının ise eyalet düzeyinde denetlendiği sistemdeki yasal boşlukları ortaya çıkardı. Palantir kurucu ortaklarından Joe Lonsdale tarafından kurulan Cicero Institute'un hazırladığı lisanslama şablonuna dayanan bu model, diğer eyaletler için de bir örnek teşkil ediyor. Öte yandan, FDA'nın henüz hiçbir yapay zeka sohbet robotuna bu yönde bir yetki vermediği bildiriliyor.