Amazon'un sahibi olduğu robotaksi şirketi Zoox, filosunda bulunan 105 aracının yazılımını geri çağırdı. Sorun, araçların yoğun duman ortamında aktif yangın sahnelerini tespit etme ve uygun şekilde yanıt verme konusunda yetersiz kalmasıdır. Haziran ayında meydana gelen bir olay sonrası başlatılan bu geri çağırma, otonom araçların acil müdahale sahnelerine müdahale etmesiyle ilgili daha geniş bir endüstri sorununun ortaya çıkmasına işaret etmektedir.

Yangın Sahnesi Olayı ve Geri Çağırmanın Nedeni

Zoox, 20 Haziran'da meydana gelen bir olay sonrasında yazılım güncellemesi yapmaya karar vermiştir. O gün, kullanıcısız bir robotaksi, henüz trafik konileriyle kapatılmamış ve yoğun dumanla örtülü aktif bir yangın sahnesine yaklaşmıştır. Araç sahneye girmiş, ardından ani bir frenleme yapıp direksiyonu çevirerek durmuştur. Uzaktan kontrol yapan bir operatör, aracı geri viteşe alarak yangın sahnesi dışına çıkarmıştır.

Şirket, Temmuz ayında Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi'ne (NHTSA) gönüllü geri çağırma talebinde bulunmuştur. Sorunun kaynağını tespit ettikten sonra, yoğun duman ortamlarında aktif yangın sahnelerini algılama yeteneğini geliştiren bir yazılım güncellemesi yayınlamıştır.

Düzenleyici Uyarısı ve Endüstri Çapında Sorun

Zoox'un geri çağırması, regulatörlerin otonom araçlarla ilgili daha geniş endüstri uyarısından sadece bir gün önce gelmiştir. NHTSA Başkanı, tüm otonom araç şirketlerine yazılan bir mektubunda, acil müdahale sahnelerine müdahale etme sorununu çözmek için acil adım atılması gerektiğini vurgulamıştır. Mektupta, bu tür durumları tespit edememek ve yanıt verememek sorunlarının "fonksiyonel yetersizlik" olarak nitelendirildiği belirtilmiştir.

Zoox, geçen yıl beklenmedik sert frenleme, şerit geçiş sorunları ve yakındaki araçların hareketlerini tahmin etme konusundaki eksiklikleri nedeniyle birkaç geri çağırma daha yaşamıştır. İnşaat bölgeleri, sel suları ve duran okul otobüsleriyle ilgili navigasyon sorunları da robotaksiler arasında yaygın olarak gözlenmektedir.

Zoox'un Ticari Hedefleri ve Gelecek Planları

Zoox, Las Vegas ve San Francisco'nun belirli bölgelerinde ücretsiz yolculuk hizmeti sunmaya başlamış, Austin ve Miami gibi diğer şehirlerde testlere başlamıştır. Şirket, geçen ay direksiyon simidi olmayan tasarımı öne çıkaran güncellenmiş robotaksi modelini tanıtmıştır. Bu araçlar, yolcular etrafında inşa edilen kutu benzeri bir tasarıma sahiptir. Zoox, bu modellerin ticari olarak kullanılabilmesi için NHTSA'dan onay beklemektedir. Amazon, 2020 yılında Zoox'u yaklaşık 1,3 milyar dolar karşılığında satın almıştır.

Ne anlama geliyor?

Otonom araç teknolojisi, gerçek dünya koşullarında giderek daha karmaşık senaryolarla karşı karşıya kalmaktadır. Yangın gibi acil durum sahneleri, aracın sensör sistemlerinin göremediği yoğun duman içeriyor ve bu da araçları rehber edebilecek görüntü ve veri tabanının sınırlarını test ediyor. Yazılım güncellemeleri aracılığıyla bu tür özel durumların algılanması, otonom sistemlerin sadece sıradan trafik kontrolünden değil, aynı zamanda beklenmeyen ve tehlikeli ortam değişimlerine de tepki verme yeteneğini geliştirme ihtiyacını gösteriyor.

İlk müdahale görevlilerine engel olmamak ve onlara yardımcı olmak, otonom araçların tasarlanması ve yazılım geliştirilmesi sırasında dikkate alınması gereken kritik bir unsurdur. Bu gelişme, teknolojinin gerçek uygulamaya geçerken teknik ve operasyonel zorlukları ortaya çıkardığını, bu sorunların çözülmesinin de geniş çaplı dağıtım için gerekli olduğunu göstermektedir.